Alan Adı Seçerken Dikkat Edilmesi Gereken 5 Nokta
Uzantı seçimi, telefon testi, marka ve kara liste kontrolü, yenileme planı: alan adı seçerken kaçırılan beş noktayı ve tescilden önce işaretlemeniz gereken kontrol listesini bir araya getirdik.
Logo ve renk paleti değişir, alan adı kalır: alan adı seçerken yapılan bir hata yıllarca kartvizitte, e-posta imzasında ve arama sonuçlarında sizinle gelir. İyi haber, doğru seçim için sezgiye gerek olmaması: uzantı, uzunluk ve yazım, marka uyumu, geçmiş kullanım ve gelecek planı olmak üzere beş noktayı sırayla kontrol etmek yeterli.
Aşağıdaki rehber her noktayı somut ölçütlere ve kısa bir kontrol listesine indirger; beğendiğiniz adayları alan adı sorgulama ekranında anında test edebilirsiniz.
1. Uzantı: .com mu, .com.tr mi, ikisi birden mi?
Uzantı, ziyaretçinin adresi görür görmez edindiği ilk izlenimdir. Türkiye’ye satış yapan bir işletme için .com.tr güven ve yerellik sinyali verir; ihracat ya da global marka hedefiniz varsa .com vazgeçilmezdir. Çoğu şirket için doğru cevap ikisini birden alıp birini diğerine yönlendirmektir; böylece rakip ya da dolandırıcı aynı adı farklı uzantıyla kullanamaz.
| Uzantı | Kime uygun | Not |
|---|---|---|
.com | Global ya da uzantı belirtmeyen markalar | En çok bilinen uzantı; iyi adlar çoğunlukla dolu |
.com.tr | Türkiye odaklı ticari işletmeler | TRABİS üzerinden belgesiz tescil edilir |
.net, .org | Teknoloji girişimleri, dernek ve vakıflar | Yedek değil, bilinçli tercih olmalı |
Yeni uzantılar (.io, .app, .shop) | Yazılım ürünleri, niş projeler | Yenileme ücreti uzantıya göre değişir |
.tr uzantılarının kuralları, belge isteyen alt uzantılar ve başvuru adımları için .tr alan adı TRABİS rehberine bakın.
2. Uzunluk ve yazım: telefonda söyleyince yazılabiliyor mu?
En iyi test şudur: alan adını telefonda birine söyleyin ve yazmasını isteyin. Harf harf kodlamak zorunda kalıyorsanız ad çok uzun, belirsiz ya da yanlış yazıma açık demektir. Ölçütler:
- Kısa tutun. Uzantı hariç 6–14 karakter arası adlar hatırlanır; her ek kelime yazım hatası olasılığını artırır.
- Tire ve rakamdan kaçının.
lion-fin.comsesli söylendiğinde “tireli mi?” sorusunu doğurur; rakamlar (2mi,ikimi?) aynı belirsizliği yaratır. - Türkçe karakter kullanmayın. Klavye, e-posta istemcisi ve bazı uygulamalarda sorun çıkar;
şyerines,ğyerinegyazın. - Bitişik yazımı kontrol edin. İki kelime yan yana gelince ortaya çıkan istenmeyen okumalar sosyal medyada hızla yayılır.
- Yaygın yanlış yazımları da alın. Müşterilerin sık yaptığı hatalı yazımı tescil edip ana adrese yönlendirmek ucuz bir sigortadır.
3. Marka uyumu ve hukuki kontrol
Alan adının boş olması onu kullanabileceğiniz anlamına gelmez. Tescilli bir markayla aynı ya da karıştırılacak kadar benzer bir ad, sahibi itiraz ettiğinde elinizden alınabilir ve o güne kadar yaptığınız tanıtım boşa gider. Tescilden önce üç kontrol yapın:
- Türk Patent ve Marka Kurumu’nun marka sorgulama hizmetinde adı ve benzerlerini arayın; sınıfınızda tescilli marka varsa başka ada geçin.
- Arama motorunda adı tırnak içinde aratın: aynı sektörde aktif bir işletme kullanıyorsa karışıklık kaçınılmazdır.
- Sosyal medya kullanıcı adlarının boş olup olmadığına bakın; alan adı ile kullanıcı adının aynı olması markayı tek parça hâline getirir.
Adınızı marka olarak da tescil ettirmeyi planlayın: alan adı ile marka tescilinin aynı kişide olması ileride çıkacak uyuşmazlıklarda en güçlü kanıtınızdır. Markayla eşleşen e-posta adresleri ([email protected]) için kurumsal mail paketi aynı alan adı üzerinde çalışır.
4. Geçmiş kullanım: alan adının sicili temiz mi?
Alan adı seçerken en çok atlanan nokta budur: boşa düşmüş adlar cazip görünür ama beraberinde bir geçmiş taşır. Daha önce spam, kumar ya da zararlı yazılım için kullanılmış bir ad arama motorlarında cezalı, e-posta filtrelerinde kara listede olabilir; sizin suçunuz olmasa da mirası devralırsınız. Tescilden önce:
- Web arşivlerinde alan adının eski sürümlerine bakın; içerik sizinkinden ne kadar farklıysa risk o kadar yüksektir.
- Arama motorunda
site:alanadi.comsorgusuyla dizinde hâlâ kayıt olup olmadığını görün. - E-posta kara listesi kontrol servislerinde adı test edin; listedeyse gönderdiğiniz her e-posta spam klasörüne düşebilir.
- WHOIS geçmişinde sık el değiştirmiş adlara temkinli yaklaşın.
Geçmişi olmayan yeni bir ad çoğu zaman “otoriteli” görünen eski bir addan daha güvenlidir. Kendi bilgilerinizin WHOIS’te açık görünmesini istemiyorsanız tescil sırasında WHOIS gizliliği seçeneğini de değerlendirin.
5. Gelecek planı: yenileme, ek uzantılar ve e-posta
Alan adı bir kerelik satın alma değil, süreli bir haktır. Yenilemeyi kaçırırsanız site ve e-posta aynı anda durur; süre dolumunun ardından başlayan bekleme ve ücretli kurtarma dönemleri alan adı yenileme ve süre dolumu rehberinde anlatılır. Tescil anında şunları planlayın:
- Otomatik yenilemeyi açın ve iletişim e-postasını kişisel değil kurumsal bir adrese bağlayın; personel değiştiğinde erişim kaybolmasın.
- Ana uzantıyla birlikte koruma amaçlı 1–2 ek uzantı alın; hepsini aynı hesapta tutun.
- Alan adını hosting ve e-posta ile birlikte düşünün; hostinge bağlamak için nameserver değiştirme adımlarını bilmek yeterlidir.
- İleride ürün ya da şehir ekleyecekseniz adı fazla daraltmayın;
ankarakedimamasi.comgibi bir ad ikinci şehirde ve ikinci üründe tıkanır.
Alan adı seçerken kullanacağınız kontrol listesi
Adayları elemek için her biri için şu listeyi işaretleyin; iki maddeden fazla eksik veren adayı listeden çıkarın:
- Hedef pazara uygun uzantı seçildi (
.com,.com.trya da ikisi birden). - Uzantı hariç 14 karakteri geçmiyor; tire, rakam ve Türkçe karakter yok.
- Telefonda söylendiğinde ilk denemede doğru yazılıyor.
- Marka sorgusunda çakışan tescil bulunmadı; sosyal medya kullanıcı adları boş.
- Arşiv ve kara liste kontrollerinde kirli geçmiş çıkmadı.
- Yaygın yanlış yazım ve koruma uzantıları da sepete eklendi.
- Otomatik yenileme ve kurumsal iletişim adresi planlandı.
Listeyi geçen bir aday bulduğunuzda beklemeyin: iyi adlar, belgesiz tahsis edilen .com.tr gibi uzantılarda hızla kapılır. Alan adınız başka bir firmadaysa ve tüm hizmetleri tek panelde toplamak istiyorsanız alan adı transferi ile taşıyabilirsiniz; süreç alan adı transfer rehberinde adım adım anlatılır.
Sık Sorulan Sorular
Alan adı seçerken .com mu yoksa .com.tr mi almalıyım?
Yalnızca Türkiye pazarına satıyorsanız .com.tr yerellik ve güven sağlar; yurt dışı müşteri hedefliyorsanız .com şarttır. Bütçe izin veriyorsa ikisini birlikte alıp birini diğerine yönlendirmek en güvenli seçenektir: marka tek adresle anılır, rakip ya da dolandırıcı aynı adı farklı uzantıyla kullanamaz.
İstediğim alan adı dolu; ne yapabilirim?
Önce WHOIS bilgisinden sahibinin adı aktif kullanıp kullanmadığına bakın; park edilmiş adlar satılık olabilir ancak pazarlık fiyatı öngörülemez. Daha pratik yol adı hafifçe değiştirmektir: kısa bir ön ek, sektör sözcüğü ya da farklı bir uzantı. Yeni adın telefon testini ve marka kontrolünü yeniden yapmayı unutmayın.
Anahtar kelime içeren alan adı SEO için avantaj mı?
Tek başına belirleyici değildir. Arama motorları sıralamada içeriğe, teknik kaliteye ve bağlantılara bakar; alan adındaki kelime yalnızca küçük bir sinyaldir ve kelime yığını hâlindeki uzun adlar tıklama oranını düşürür. Hatırlanabilir bir marka adı uzun vadede daha fazla doğrudan ziyaret getirir.
Alan adını kaç yıllık almalıyım?
Marka olarak kullanacağınız ana adı mümkün olan en uzun süreyle tescil edin; her yıl yenilemeyi ve fiyat değişimlerini dert etmezsiniz. Deneme amaçlı projelerde bir yıl yeterlidir. Süre ne olursa olsun otomatik yenilemeyi açın ve iletişim e-postasını güncel tutun; hatırlatmalar oraya gelir.