Tanım
gTLD (Generic Top-Level Domain), belirli bir ülkeye bağlı olmayan genel amaçlı üst düzey alan adıdır; .com, .net, .org ve sonradan eklenen .shop, .online, .app gibi uzantılar bu gruptadır. gTLD’lerin kayıt otoriteleri ve kayıt firmaları ICANN ile sözleşmelidir ve ortak tescil, transfer ve WHOIS kurallarına uyar.
Klasik gTLD ile yeni nesil gTLD arasındaki fark nedir?
Klasik gTLD’ler (.com, .net, .org, .info, .biz) internetin ilk dönemlerinden beri kullanılan uzantılardır ve en yüksek bilinirliğe sahiptir. ICANN’in yeni gTLD programıyla 2010’ların ortasından itibaren yüzlerce yeni uzantı kök bölgeye eklendi: sektörel (.shop, .tech), coğrafi (.istanbul, .berlin) ve marka uzantıları (.google gibi). Teknik açıdan aralarında fark yoktur; hepsi DNS’te aynı şekilde çözülür. Farklar fiyat ve yenileme politikası, bazı uzantıların zorunlu HTTPS gibi ek kuralları ve kullanıcıların uzantıya duyduğu aşinalık düzeyindedir. Arama motorları gTLD’leri coğrafi olarak nötr kabul eder; yani .shop ya da .online gibi bir uzantı, sıralamada .com’a göre kendi başına avantaj ya da dezavantaj sağlamaz.
gTLD tescilinde hangi kurallar geçerlidir?
gTLD’lerde tescil, yenileme ve transfer süreçleri ICANN politikalarına göre standartlaştırılmıştır:
- Alan adı transferi için EPP kodu gerekir ve yeni tescilden sonra belirli bir süre transfere izin verilmez.
- Süresi dolan alan adı, silinmeden önce yenileme ve geri alma (redemption) dönemlerinden geçer.
- Kayıt verileri WHOIS ve RDAP üzerinden sorgulanabilir; kişisel veriler çoğunlukla gizlenir.
- Bazı uzantılar “premium” olarak sınıflandırılabilir ve farklı fiyatlandırılır.
Ülke uzantılarıyla karşılaştırma için ccTLD maddesine, premium adlar için premium alan adı nedir yazısına bakabilirsiniz.