Hosting Kaynak Limitleri: CPU, RAM, Entry Process ve I/O

Hosting kaynak limitleri, paylaşımlı bir sunucuda her hesabın kullanabileceği işlemci, bellek, eşzamanlı süreç ve disk erişimi miktarına konan üst sınırlardır. Amaç, tek bir sitenin ani yükünün aynı sunucudaki diğer siteleri yavaşlatmasını önlemektir; sınıra takılan hesap kapanmaz, yalnızca frenlenir ya da yeni istekleri geçici olarak reddeder.

Bu sınırlar çoğunlukla CloudLinux’un LVE (Lightweight Virtual Environment, hafif sanal ortam) teknolojisiyle uygulanır ve değerleri paketten pakete değişir. LIONFIN kurumsal hosting paketlerindeki ayrılmış kaynak payı dâhil, her paketin güncel limitleri paket sayfasında yer alır; belirtileri doğru okumak ise hangi limitin sorun çıkardığını bulmanın ilk adımıdır.

Hosting kaynak limitleri nedir, neden vardır?

Paylaşımlı hostingde çok sayıda site aynı fiziksel sunucunun işlemcisini, belleğini ve diskini paylaşır. Limit olmasaydı bir sitenin ani trafik artışı, kötü yazılmış bir eklentisi ya da saldırgan bir bot tüm sunucuyu yavaşlatırdı. CloudLinux her hesabı kendi kaynak kotasına sahip yalıtılmış bir LVE içine yerleştirir; hesap kotası içinde serbestçe çalışır, kotayı aştığında yalnızca kendisi frenlenir.

Bu modelin iki sonucu vardır. Birincisi, komşu sitelerin yoğunluğu sizi doğrudan etkilemez. İkincisi, sitenizin performans tavanı paketinizin limitleridir: sunucuda boş kaynak olsa bile hesabınız kendi limitinin üstüne çıkamaz. “Sunucu güçlü ama sitem yavaş” şikâyetinin açıklaması bu yüzden çoğunlukla bir limittir. Paylaşımlı ortamın genel işleyişi web hosting nedir yazısında anlatılır.

CloudLinux LVE limitleri: SPEED, PMEM, EP, NPROC, IO ve IOPS

CloudLinux’ta hosting hesaplarına uygulanan başlıca yedi sınır şunlardır; her biri farklı bir kaynağı ölçer ve aşıldığında farklı bir belirti verir:

EP en çok yanlış anlaşılan limittir: ziyaretçi sayısını değil, aynı anda işlenen dinamik istek sayısını sayar. PHP çalıştırmadan doğrudan sunulan önbellekli bir sayfa ya da statik bir görsel EP harcamaz; bir saniyede tamamlanan bir PHP isteği ise yalnızca o bir saniye boyunca bir EP kullanır. Dosya sayısı limitinin ayrıntıları inode nedir rehberindedir.

Kaynak kullanımı nereden izlenir?

Kaynak kullanımı, CloudLinux kullanılan cPanel sunucularında Metrics → Resource Usage ekranından izlenir. Üstteki özet, son 24 saatte bir limite takılıp takılmadığınızı söyler; ayrıntı görünümü her limit için kullanım grafiğini ve fault (limite çarpma) sayılarını gösterir. Okurken şunlara dikkat edin:

• Fault sayısı sıfırdan büyükse o zaman diliminde bazı istekler frenlenmiş ya da reddedilmiştir.
• Zirvelerin saati bir cron görevi, yedekleme, toplu e-posta ya da bot taramasıyla çakışıyor mu, kontrol edin.
• Sürekli tavanda duran bir grafik anlık bir saldırıdan değil, kalıcı bir kapasite açığından haber verir.

Bazı sunucularda aynı ekranda limitin aşıldığı ana ait süreç ve sorgu listesini gösteren bir anlık görüntü (snapshot) bölümü de bulunur; yavaş sorguyu ya da ağır betiği bulmanın en hızlı yoludur. Plesk kullanan sunucularda bu ekranın varlığı yapılandırmaya bağlıdır; göremiyorsanız destek talebi açarak son günlerin limit raporunu isteyin. Disk doluluğunu ve e-posta kutularının boyutunu ölçmek için cPanel disk kotası ve kaynak kullanımı rehberine göz atın.

Hangi belirti hangi limite işaret eder?

Belirtinin türü çoğu zaman hangi limite takıldığınızı doğrudan söyler:

LiteSpeed kullanan sunucularda limit aşımları 508 yerine 503 olarak da görünebilir. Belirti bu tabloya uymuyorsa sorun bir limit değil, uygulama hatası olabilir; o durumda 500 Internal Server Error çözümü rehberindeki günlük okuma adımlarıyla başlayın.

508 Resource Limit Is Reached hatası nasıl çözülür?

508 hatası, hesabınızda aynı anda işlenen istek sayısının EP limitine ulaştığını ve yeni gelen isteklerin reddedildiğini gösterir. Çoğu durumda sorun ziyaretçi sayısı değil, her isteğin çok uzun sürmesidir: istek başına 5 saniye harcayan bir site, 0,5 saniyede yanıt veren bir siteye göre aynı trafikte on kat fazla EP kullanır. Çözüm sırası:

1. Anlık rahatlama: Hata genellikle yük düştüğünde kendiliğinden kaybolur; birkaç dakika sonra yeniden deneyin.
2. Kaynağı bulun: Hatanın saatindeki erişim kayıtlarına (Metrics → Raw Access) bakın; aynı IP’den ya da aynı adrese (xmlrpc.php, wp-login.php, arama sayfası) gelen yoğun istekler en yaygın nedendir.
3. Kötü niyetli trafiği kesin: Saldırgan IP’leri engelleyin; Jetpack gibi XML-RPC kullanan bir eklentiniz yoksa xmlrpc.php erişimini kapatın. Engelleme kurallarının yazımı için .htaccess kullanımı rehberine bakın.
4. İstek süresini kısaltın: Sayfa önbelleğini açın, yavaş eklentiyi değiştirin, ağır sorguları iyileştirin.
5. Arka plan isteklerini azaltın: Açık kalan yönetici sekmeleri WordPress Heartbeat API ile düzenli aralıklarla admin-ajax.php isteği gönderir; kullanmadığınız sekmeleri kapatın.

Kaynak tüketimi nasıl azaltılır?

Limitleri yükseltmeden önce aynı işi daha az kaynakla yapmanın yollarını deneyin; çoğu sitede kazanç bu adımlardan gelir:

• Sayfa önbelleği: Ziyaretçiye hazır HTML sunmak, PHP ve veritabanı yükünü birlikte düşürür. LiteSpeed sunucularda LiteSpeed Cache ayarları en etkili adımdır.
• Bot kontrolü: Arama motoru dışındaki agresif tarayıcılar ve SEO araçları kısa sürede yüzlerce istek atabilir. robots.txt içindeki Crawl-delay yönergesini bazı botlar dikkate alır, Googlebot almaz; kural tanımayan botları IP ya da kullanıcı aracısına göre engelleyin.
• Cron düzeni: Her dakika çalışan görevleri seyrekleştirin, ağır işleri gece saatlerine kaydırın; WordPress’in ziyaretçi isteğiyle tetiklenen zamanlayıcısını DISABLE_WP_CRON ile kapatıp gerçek bir cron görevine bağlayın.
• Veritabanı: Yavaş sorguları Query Monitor gibi araçlarla bulun, eksik indeksleri ekleyin, şişmiş otomatik yüklenen ayarları temizleyin.
• Eklentiler: Kullanılmayanları silin; aynı işi yapan iki eklentiyi teke indirin.
• Statik dosyalar: Görselleri sıkıştırın ve bir CDN üzerinden sunun; IO ve bant genişliği yükü azalır.

Bu adımların ayrıntılı uygulaması WordPress hızlandırma yazısında anlatılır.

Ne zaman kurumsal hosting ya da VPS gerekir?

Optimizasyondan sonra bile Resource Usage grafiklerinde her gün fault görüyorsanız sitenizin ihtiyacı paketinizin hosting kaynak limitlerini aşmıştır. Karar için şu ayrımı kullanın:

VPS’e geçiş, limitlerin yerine sunucu yönetimini koyar: güncellemeler, güvenlik ve yedekleme artık sizin sorumluluğunuzdadır. Sunucu yönetmek istemeyen ekipler için kurumsal hosting daha dengeli bir adımdır. Kavramların ayrıntısı için VPS nedir ve kurumsal hosting nedir yazılarına bakın.