LIONFIN

Sözlük

HTTP/3 nedir?

Hypertext Transfer Protocol version 3

Diğer adları: http3, quic, http over quic

Tanım

HTTP/3, HTTP protokolünün TCP yerine UDP tabanlı QUIC taşıma protokolü üzerinde çalışan üçüncü ana sürümüdür ve 2022’de RFC 9114 olarak standartlaşmıştır. Bağlantı kurulumunu hızlandırır, kayıplı ağlarda bir paketin gecikmesinin diğer akışları bekletmesini (head-of-line blocking) önler ve TLS 1.3 şifrelemesini protokole yerleşik olarak içerir.

HTTP/3 ile HTTP/2 arasındaki fark nedir?

HTTP/3 ile HTTP/2 arasındaki temel fark taşıma katmanıdır. HTTP/2 tek bir TCP bağlantısı üzerinde çoklu akış taşır; bir TCP paketi kaybolduğunda tüm akışlar o paketin yeniden gönderilmesini bekler. HTTP/3’te her akış QUIC içinde bağımsız ilerler.

ÖzellikHTTP/2HTTP/3
TaşımaTCP + TLSQUIC (UDP), TLS 1.3 yerleşik
Bağlantı kurulumuTCP ve TLS için ayrı turBirleşik; tekrar bağlantıda 0-RTT mümkün
Paket kaybındaTüm akışlar beklerYalnızca etkilenen akış bekler
Ağ değişimiBağlantı yeniden kurulurBağlantı kimliğiyle devam eder (connection migration)

Fark en çok mobil ağlarda ve paket kaybı yaşanan bağlantılarda hissedilir.

Sunucuda HTTP/3 nasıl etkinleştirilir?

HTTP/3 için web sunucusunun QUIC desteği ve güvenlik duvarında UDP 443 portunun açık olması gerekir. LiteSpeed ve OpenLiteSpeed HTTP/3’ü yerleşik destekler; Nginx güncel sürümlerinde listen 443 quic; yönergesiyle etkinleştirilir; CDN kullanan sitelerde HTTP/3 genellikle CDN panelinden tek ayarla açılır. Tarayıcılar HTTP/3’ü sunucunun gönderdiği Alt-Svc başlığından öğrenir ve sonraki isteklerde dener; UDP engelliyse otomatik olarak HTTP/2’ye döner, bu nedenle geçiş riski düşüktür. Performans etkisini TTFB ve Core Web Vitals ölçümleriyle izleyebilirsiniz. Genel hız önerileri web sitesi hızlandırma rehberinde yer alır.

İlgili terimler

HTTPS
HTTPS (Hypertext Transfer Protocol Secure), web trafiğinin TLS ile şifrelenmiş bir bağlantı üzerinden taşındığı HTTP sürümüdür. Varsayılan o...
LiteSpeed
LiteSpeed (LiteSpeed Web Server), LiteSpeed Technologies tarafından geliştirilen, olay tabanlı mimarisiyle yüksek eşzamanlı bağlantıyı düşük...
Nginx
Nginx (“engine-x” okunur), olay tabanlı mimarisiyle çok sayıda eşzamanlı bağlantıyı düşük bellekle işleyen açık kaynaklı web sunucusu, ters...
TLS
TLS (Transport Layer Security), iki uygulama arasındaki iletişimi şifreleyen, verinin değiştirilmediğini doğrulayan ve sunucunun kimliğini s...
TTFB
TTFB (Time to First Byte), bir tarayıcının sayfa isteğini başlatmasından sunucudan gelen yanıtın ilk baytını almasına kadar geçen süredir. D...

← Tüm terimler